tarihte ilk şifa dağıtıcıları kimdi

Gkhan

10. Nesil Yazar
Katılım
31 Ocak 2020
Mesajlar
5
Tepkime puanı
5
Konum
Türkiye
İlk şifa dağıtıcılar kimlerdi?
Yerleşik uygarlıkların ortaya çıkışıyla birlikte şifacılık pratikleri daha incelikli hale geldi ve yazıya döküldü. Eski Mezopotamya’da (Irak bölgesi) kehanetlere ve kurban edilen hayvanların karaciğerleri incelenerek gerçekleştirilen hepatoskopi gibi geleceği görme tekniklerine dayalı bir teşhis çerçevesi içinde resmi bir tıp sistemi ortaya çıktı. Tedaviler dini törenler ile ampirik tedavi yöntemleri birleştirilerek gerçekleştiriliyordu.
Bir başhekimin yönetimi altında üç şifacı çalışıyordu. Birincisi kehanet konusunda uzman olan bir kahin (hara), ikincisi şeytan çıkarma ve büyü pratikleri gerçekleştiren bir rahip (ashipu), üçüncü olarak ilaç hazırlayıp cerrahi işlemler yapan ve sargı saran bir hekim (asu) bulunmaktaydı.
Mezopotamya’da olduğu gibi Firavunlar Mısırında da (Milattan Önce 3 bin yıldan itibaren) swnu (hekim) toplumdaki üç şifacıdan biriydi; diğer ikisi rahip ve kahindi. Bu hekimlerden biri, Krallık Rektumunun Koruyucusu, firavunun lavman uzmanı İri’ydi; biri de kadın hekim Peseshet’ti. (Ortadoğu’da olduğu gibi burada da kadın şifacıların bulunduğunun teyidi)
İçlerinden en ünlüsü, Firavun Zozer’in (MÖ 2980-2900) başveziri İmhotep’ti. İmhotep tanınmış bir hekim, astrolog, rahip, bilge ve piramit tasarımcısıydı. Onun “deyişler”i daha sonra yazıya aktarıldı ve İmhotep birkaç nesil sonra tanrılaştırıldı.
Günümüze ulaşan papirüslerden anlaşıldığına göre, Mısır tıbbı dini inançlar ile sihir tekniklerini, son derece etkileyici pratik ilaç tedavileri ve cerrahi yöntemlerle birleştirmişti. Yunanlar da çeşitli tanrı ve kahramanlar sağlık ve hastalıklarla özdeşleştirilmiştir. Asklepios (Latince Aesculapius) bu tanrıların içinde en önemli olanıydı ve İmhotep’e eşdeğerdi. Homeros onu bir kavmin şifacısı olarak betimlemiş olsa da, genel olarak Apollon’un oğlu, sağlık tanrısı olarak tanına gelmiştir. Tıbbın baş azizi mertebesine yükseltilen Asklepios, bir yılanın sarıldığı bir asayla tasvir edilmiştir. (Günümüzde tıbbı temsilen kullanılan yani tıbbın logosu buradan esinlenmiştir. Kanatlı bir asanın üzerine sarmal biçiminde sarılan iki yılanla tasvir edilen Tıp sembolü yani kadüsenin (Caduceus) özgün halidir)
Asklepios genellikle iki kızı Hygeia (sağlık) ve Panacea (her derde deva) ile birlikte tasvir edilmiştir. Oğullarının da tarihin ilk hekimleri (Asklepiades) olduğu söylenir. Asklepios kültü giderek yayıldı, öyle ki Milattan Önce 200 yılında her Yunan şehir devletinin (polis) Asklepios adına inşa edilmiş bir tapınağı vardı. Bu tapınakların en ünlülerinden biri Hipokrat’ın doğum yeri olduğu söylenen Kos‘tu, diğeri de Atina’nın elli kilometre kadar uzağındaki Epidarius‘taydı.
Mısır’da olduğu gibi burada da hasta hacılar bir gece inkübasyon odalarında kalmakta, rüyalarında sağlıklarına kavuştuklarını görme umuduyla Asklepios’un bir imgesi önünde uyumaktaydılar.
 
Üst Alt